Turgor Basıncı Nedir?

Bitki hücresinin dışarıdan su alması sonucunda zarının gerilmesine turgor denir. Hücre zarında oluşan bu gerginlik, hücre duvarına kadar genişlerse, duvarı dışarı doğru itmeye başlar ve turgor basıncı dediğimiz olaya neden olur. Başka bir değişle, hücre zarının hücre duvarına yaptığı basınca “turgor basıncı” denir. Hücreye su girdiği sürece basınç artışı devam eder, hücre zarındaki gerilme en yüksek seviyeye ulaştığında da su alımı durur.

Turgor Basıncı Ne İşe Yarar, Faydaları Nelerdir:
Bitki hücrelerinin su emmesi sonucunda oluşan turgor basıncı, otsu bitkilerin gövde, yaprak ve çiçeklerine direnç ve diklik kazandırır. Ayrıca bitki yapraklarındaki gözeneklerin açınıp kapanmasını da sağlar. Örnek olarak evinizdeki bitkiler ve çiçeklere bir süre su verilmediğinde gövdelerinin, yapraklarının ve çiçeklerinin pörsüdüğünü, su verildiğinde ise tekrar direnç ve diklik kazandığını görmüşsünüzdür. Bunun sebebi bitki köklerinden emilen suyun hücrelere nüfuz ederek şişmesine neden olay, yani turgor basıncıdır.

Turgor basıncı bitkinin tüm hücrelerinde aynı değildir. Hücreler bitkinin ihtiyaçları doğrultusunda su emerek turgor basıncı oluştururlar. İç ve dış dokularında farklı su alabilmeleri sonucu farklı turgor basınçları oluşur. Bu da asimetrik gerginliklere neden olarak bitkinin yönelme, kıvrılma ve ırganım hareketleri yerine getirmesini sağlar.

Turgor Basıncı İle Ozmotik Basınç Arasındaki İlişki / Farklar:

Turgor basıncında, basınç hücre içinden hücre zarına doğru gerçekleşir.
Ozmotik basınçta, basınç hücre dışından hücre zarına doğru gerçekleşir.

Turgor basıncı, ozmotik basınçtan düşük ise, hücre su kaybeder.
Ozmotik basınç, turgor basıncından yüksek ise, hücre su alır.

Turgor basıncı, hücrede su miktarı arttıkça yükselir, su miktarı azaldıkça düşer.
Ozmotik basınç, hücrede su miktarı arttıkça düşer, su miktarı azaldıkça yükselir.

Ozmotik basınç ile turgor basıncı arasındaki fark emme kuvveti olarak adlandırılır.
Turgor basıncı ile ozmotik basınç birbirleriyle ters orantılıdır. Biri yükselirken diğeri azalır.
Turgor basıncı ve ozmotik basınç eşitlendiğinde, hücre ozmotik denge halindedir.

Turgor Basıncı Nedir

Yukarıda resim açıklaması:

Hipertonik: Çok yoğun çözelti

Bu çözeltinin içine konan bitki hücresi, ozmotik basıncın artmasıyla su kaybetmeye başlar. Şekilde görüldüğü gibi hücre içindeki su miktarı hücre dışına atılmış, hücre zarı hücre duvarından uzaklaşmıştır.

Hipotonik: Az yoğun çözelti

Bu çözeltinin içine konulan bitki hücresi, turgor basıncının artmasıyla su almaya başlar. Şekilde görüldüğü gibi hücre, dışarıdan su alıp şişmiş ve hücre zarı hücre duvarına basınç yapmıştır.

İzotonik: Eşit yoğunluklu çözelti

Bu çözeltinin içine konan bitki hücresinde ozmotik basınç sağlandığından hücre hem su alır, hem de su verir.

Yorum Yazabilirsiniz

  

  

Genel