Karahanlılar Devleti Hakkında Bilgi

Devletin adı: Karahanlı Devleti
Devletin kurucusu: Bilge Kül Kadir Han
Devletin kuruluş tarihi: 840
Devletin yıkılış tarihi: 1212
Devletin başkenti: Balasagun, daha sonra Kaşgar
Devletin dili: Türkçe (Hakaniye lehçesi)

Karahanlılar Devleti

Karahanlılar Devleti Devleti Hakkında Kısa Bilgi

Doğu ve Batı Türkistan’da X-XI. yy. dolaylarında egemen olan Türk Karahanlılar Devleti‘nin, Türkiye tarihinde iki açıdan çok önemli yeri vardır. Karahanlıların bir özelliği, İslâm dinini benimseyen ilk Türk devleti olmalarıdır. Bir başka özellikleri ise, Uygurlardan Selçuklulara doğru uzanan zincirin geçiş halkasını oluşturmalarıdır.

Karahanlıların, IX. yy. sonlarında güçlenerek Uygurların egemenliğini zayıflattıkları, Karahanlılardan Satuk Buğra Han’ın “Abdülkerim” adını alarak İslâm dinini benimsediği, 940 dolaylarında Orta Asya’nın batı kesimlerine egemen durumda bulundukları anlaşılmaktadır. Karahanlı Devleti, Doğu ve Batı olarak iki merkezden yönetilirdi. Güçlü olan Kaşgar kentinde örgütlenmiş Batı kesimiydi. Karahanlı Devleti, kendi iç savaşlarından bir türlü kurtulamamış, bu zayıflatıcı etkenin yanı sıra, komşusu güçlü Gazneliler Devleti’nin zaman zaman yoğunlaşan saldırılarına hedef olmuştur. Karahanlılara bağımlı olan Selçukoğulları da zamanla güçlenerek, özerk davranışlarla bazı kentleri ele geçirmişlerdir. Karahanlıların dağıldığı dönemde Horasan’a büyük ölçüde egemen durumda olan Selçukoğullarının, Gaznelileri Dandanakan’da yendikleri 1040 tarihinde, artık Karahanlı egemenliği son bulmaya başlamış ve yerlerini Selçuklular almışlardı.

Karahanlıların İslâm dinini benimsemesiyle, Müslüman dünyasına yepyeni bir etken girdi. Karahanlılar, Türkmen boyları arasında bu yeni inanışı etkin biçimde yaydılar. Kitlesel katılımcılara, Müslümanlığı güçlendirdiler. Bu oluşum, Türkmen göçünün niteliğini de etkiledi. Doğudan batıya doğru hareket halindeki kabileler, İslâm inancına yakınlaştıkça ilerlediler. Bu nitelikleri, gerek Selçuk, gerekse Osmanlı Oluşumunu derinden etkiledi.

Karahanlıların sanat özellikleri, Anadolu Selçuklularının mimarlık ve süsleme alanındaki yapıtlarında belirginleşti. İlk Türkçe edebiyat örnekleri olan Kutadgu Bilig (Kutlu Bilgi) Yusuf Has Hâcip tarafından, Divanü Lügatit-Türk de Kâşgarlı Mahmud tarafından Karahanlılar zamanında yazıldı. Bu yapıtlardan ilkinde, devlet yönetimi ve toplum üstüne görüşler vardır. İkincisi, bir Türk dili sözlüğü niteliğindedir.

Karahanlılar Kalan Cami

Yorum Yazabilirsiniz

  

  

Genel